Meme Rekonstrüksiyonu

Meme rekonstrüksiyonu; mastektomi, lumpektomi veya doğuştan gelen şekil bozuklukları sonrasında memenin şeklini ve görünümünü yeniden oluşturmak için yapılan rekonstrüktif bir ameliyattır. Mastektomi, meme kanseri tanısı konduğunda (küratif mastektomi) veya ileride meme kanseri geliştirme riski çok yüksek olduğunda (profilaktik mastektomi) uygulanır.

Meme rekonstrüksiyonu, aşamalar hâlinde yapılan birden fazla işlemi kapsayabilir. Rekonstrüksiyonun mastektomi sırasında mı yoksa daha sonraki bir tarihte mi başlayacağı hastanın durumuna bağlıdır.

Meme rekonstrüksiyonu düşünen kadınların, memeyi veya tümörü çıkarma ameliyatından önce plastik cerrahla görüşmesi önerilir. Böylece ilgili tüm hekimler tedaviyi birlikte planlayabilir.

Rekonstrüksiyon seçenekleri

Amaç, yeni memenin doğal bir şekil, boyut ve projeksiyona sahip olması ve karşı meme ile simetrik olmasıdır.

İmplant rekonstrüksiyonu, yeni meme hacmini oluşturmak için silikon implantlar ve doku genişleticiler kullanır.

Flep (otolog) rekonstrüksiyonu, yeni memeyi oluşturmak için hastanın kendi derisi, yağı ve vücudun diğer bölgelerindeki kaslarına dayanır. İmplant ve flep rekonstrüksiyonunun birlikte kullanılması yaygındır.

Yağ transferi veya doku ikameleri — özellikle hastanın kendi dokusunun yetersiz olduğu durumlarda — sonucu tamamlamak için kullanılabilir.

Rekonstrüksiyon yalnızca bir memeye yapılıyorsa, simetriyi sağlamak için karşı memeye büyütme, mastopeksi veya küçültme gibi ek bir işlem önerilebilir.

Meme başı-areola kompleksi, meme rekonstrüksiyonundan yaklaşık üç ay sonra ayrı bir aşamada yeniden oluşturulabilir. Ameliyat genel anestezi gerektirir ve areola bölgesi için tıbbi dövme uygulanır.

Hangi rekonstrüksiyon türü uygundur?

Hastaların onkoloğu, genel cerrahı ve plastik cerrahıyla birlikte karar vermesi gerekir. Karar verilirken göz önünde bulundurulan başlıca etkenler:

• Meme kanserinin yeri
• Tümörün boyutu
• Meme boyutu
• Kanser cerrahisinin kapsamı — lumpektomi, kısmi veya tam mastektomi
• Eşlik eden sağlık durumları ve cerrahi risk faktörleri
• Uygulanan kanser tedavisinin türü
• Vücut şekli ve ağırlığı
• Kullanılabilir doku miktarı
• Bir ya da iki memenin tedaviye ihtiyacı olup olmadığı
• Hastanın birden fazla ameliyat olma isteği
• Ameliyatın vücudun diğer bölgelerine etkisi

Zamanlama

Her meme kanseri vakası kendine özgüdür ve zamanlama açısından da ayrı bir yaklaşım gerektirir. Karar verilmeden önce meme cerrahı, radyasyon onkoloğu, tıbbi onkolog ve plastik cerrahtan oluşan ekibin hastanın durumunu birlikte değerlendirmesi gerekir.

Eş zamanlı rekonstrüksiyon

Mastektomi ile aynı seansta yapılır. Meme cerrahı memenin bir kısmını veya tamamını çıkarır, ardından plastik cerrah implantla ya da vücudun başka bir bölgesinden alınan dokuyla — veya her ikisiyle — rekonstrüksiyonu tamamlar. Hasta yeniden yapılandırılmış bir meme ile uyanır.

Yüksek riski azaltmak için sağlıklı kadınlara yapılan profilaktik mastektomide rekonstrüksiyon her zaman eş zamanlı yapılır. Hastanın kemoterapi veya radyoterapi gibi ek tedavilere ihtiyacı varsa eş zamanlı rekonstrüksiyon mümkün olmayabilir.

Geciktirilmiş rekonstrüksiyon

5 santimetreden büyük ve lenf düğümlerine yayılmış kanserlerde ameliyattan sonra kemoterapi ve radyoterapi gerekebilir. Bu tedaviler, yeniden yapılandırılmış bir memede hacim kaybına, deri renginde ve dokusunda değişikliklere, zamanla kötüleşen yara izlerine, ağrıya ve sıkışma hissine yol açabilir.

Çoğu cerrah, rekonstrüksiyondan önce kemoterapi ve radyoterapinin tamamlanmasını önerir. Bu, rekonstrüksiyonun ameliyattan altı ay ile birkaç yıl sonra yapılabileceği anlamına gelir. Bu dönemde hasta, doğal memenin şeklini, boyutunu ve ağırlığını taklit eden bir meme protezi kullanabilir.

Geciktirilmiş-eş zamanlı rekonstrüksiyon

Görece yeni bir yaklaşımdır. Plastik cerrah, meme çıkarıldıktan hemen sonra göğüs kasının altına bir implant veya doku genişletici yerleştirir. Bu, yaklaşan radyoterapi sırasında memenin şeklini ve derisini korur. Ek tedavi tamamlanıp dokular iyileştikten yaklaşık dört ila altı ay sonra, ikinci bir ameliyatta implant veya genişletici çıkarılarak yerine karın bölgesinden alınan bir flep konur.

İyileşme

İyileşme süresi rekonstrüksiyonun türüne bağlıdır. Çoğu kadın ameliyattan sonraki ilk haftadan itibaren kendini daha iyi hissetmeye başlar ve bir ay içinde normal aktivitelerine döner.

İmplant rekonstrüksiyonu yapılan kadınlar bir ila iki hafta yorgunluk ve ağrı hissedebilir; flep rekonstrüksiyonu sonrasında rahatsızlık daha uzun sürer. Morarma ve şişliğin geçmesi 8 haftaya kadar sürebilir.

Yara iyileşirken fazla sıvıyı boşaltmak için drenler kullanılabilir; drenlerin güvenli biçimde çıkarılması için takip ziyareti gerekir.

Meme rekonstrüksiyonunun memeye normal hissi geri getirmediği akılda tutulmalıdır. Yine de kısmi his, ameliyattan birkaç yıl sonra geri dönebilir.